Máy tán sỏi laser mà biết… nói năng

Thứ bảy - 27/09/2025 23:30

Nếu chiếc máy tán sỏi laser kia có thể nói, có lẽ nó chỉ mong một điều giản dị: hãy dùng nó đúng nghĩa, để chữa lành chứ không phải để dối trá. Và xã hội cũng cần lắng nghe thông điệp đó, để thấy rằng y đức không phải hô hào bằng khẩu hiệu, mà là trách nhiệm sống còn của người làm nghề y.

Vụ việc gây chấn động dư luận diễn ra gần hai năm qua ở Bệnh viện đa khoa vùng Tây Nguyên nhưng chỉ mới được phanh phui khi VTV1 phát phóng sự điều tra trong chương trình thời sự 19h ngày 17/9/2025.

Theo phản ánh của phóng viên, mặc dù máy tán sỏi laser bị hỏng từ cuối năm 2023 nhưng các y, bác sĩ của Bệnh viện đa khoa vùng Tây Nguyên vẫn điều trị cho gần 500 bệnh nhân và lập hồ sơ báo cáo sai dịch vụ trong năm 2024.

Vụ việc khiến dư luận hết sức phẫn nộ vì sự nhẫn tâm của những người khoác áo blu trắng mang danh lương y như từ mẫu. Tôi thì tôi liên tưởng đến câu ca dao “Hòn đất mà biết nói năng…”, nhưng “nhân vật” trong câu chuyện thời @ này không phải là “hòn đất” mà là “máy tán sỏi laser”. Giá như máy tán sỏi laser mà biết nói năng…

Ừ, nếu một ngày nào đó, chiếc máy tán sỏi laser ở Bệnh viện đa khoa vùng Tây Nguyên có thể cất tiếng, nó sẽ bật khóc mà rằng: “Tôi đã hỏng từ cuối năm 2023, vậy mà người ta vẫn nhân danh tôi để điều trị cho gần 500 bệnh nhân, để lập hồ sơ báo cáo, để nhận những khoản thanh toán dịch vụ không có thật. Tôi bị biến thành cái cớ cho sự dối trá và tàn nhẫn.”

Thông tin này khi được Đài Truyền hình quốc gia công bố, đã khiến dư luận bàng hoàng. Khó ai có thể tin rằng, giữa thời đại mà y đức luôn được nhắc đến như kim chỉ nam hành động cho ngành y, vậy mà vẫn có những người khoác áo blu trắng nhẫn tâm đến thế. Họ không chỉ lừa dối cơ quan quản lý bằng hồ sơ giả mạo, mà còn đẩy hàng trăm bệnh nhân vào tình thế bị “điều trị” bằng phương tiện không tồn tại. Với người bệnh, đó không chỉ là thiệt hại vật chất, mà còn là nỗi hoang mang về sức khỏe, là sự phản bội niềm tin gửi gắm vào những “lương y như từ mẫu”.

Y học vốn được xây dựng trên nền tảng nhân ái, coi sinh mạng con người là trên hết, trước hết. Bệnh viện là nơi nương tựa của bệnh nhân, nơi con người tìm đến để chữa lành thể chất và tinh thần. Nhưng một khi y đức bị xem nhẹ, máy móc trở thành công cụ cho gian dối, bệnh viện sẽ trở thành nỗi ám ảnh đối với người bệnh. Câu chuyện ở Bệnh viên đa khoa vùng Tây Nguyên là lời cảnh tỉnh nghiêm khắc: chỉ một vụ việc sai trái cũng đủ làm hoen ố hình ảnh cả một ngành vốn được xã hội tôn kính.

Điều đáng lo ngại là sự việc không dừng lại ở sai phạm cá nhân, mà còn phản ánh lỗ hổng trong quản lý và giám sát của cơ quan chủ quản. Nếu quy trình kiểm định, báo cáo, thanh toán được thực hiện chặt chẽ, minh bạch, liệu có thể tồn tại một “máy tán sỏi ma” hoạt động trong suốt thời gian gần hai năm? Trách nhiệm không chỉ thuộc về những y, bác sĩ trực tiếp liên quan, mà còn nằm ở hệ thống quản lý chuyên môn và tài chính của bệnh viện và cơ quan chủ quản là ngành y tế địa phương.

Người dân đặt niềm tin vào ngành y bởi tin rằng mỗi bác sĩ, mỗi điều dưỡng đều thấu hiểu nỗi đau của người bệnh và hết lòng cứu chữa. Nhưng niềm tin ấy không phải vô tận. Mỗi vụ việc sai trái lại xói mòn, gặm nhấm dần niềm tin, khiến khoảng cách giữa “thầy thuốc” và “người bệnh” ngày càng xa hơn. Mất niềm tin của nhân dân chính là mất đi nền tảng quan trọng nhất để ngành y tồn tại và phát triển.

Nếu chiếc máy tán sỏi laser kia có thể nói, có lẽ nó chỉ mong một điều giản dị: hãy dùng nó đúng nghĩa, để chữa lành chứ không phải để dối trá. Và xã hội cũng cần lắng nghe thông điệp đó, để thấy rằng y đức không phải hô hào bằng khẩu hiệu, mà là trách nhiệm sống còn của người làm nghề y.

Bởi lẽ, chữa bệnh cứu người không chỉ bằng dao kéo, máy móc, mà trước hết bằng cái tâm trong sáng của người thầy thuốc.

19/9/2025
Nguyễn Y Vân