Nguyễn Duy Xuân

Đọc bài TÌM HIỂU VỀ NGUYÊN LÝ CỦA NGŨ HÀNH của tác giả Đặng Xuân Xuyến, cảm giác đầu tiên là sự nhẹ nhõm. Nhẹ nhõm vì ông không dùng những từ ngữ đao to búa lớn mà ông viết như đang tâm sự cách nhìn đời qua lăng kính của Ngũ hành một cách tỉnh táo và nhân bản.

Nguyễn Trãi, nhân vật lịch sử, có thể đã đơn độc từ trước đây hơn 500 năm: Nếu không, ông không bị hãm hại một cách bi thảm như vậy. Nhưng với Nguyễn Thị Lộ lần đầu tiên Nguyễn Trãi được tái sinh như một con người hiện tại, bởi ý thức về sự cô đơn chỉ phát hiện đầy đủ với con người hiện đại, đặc biệt ở Việt Nam. Ý thức về cá nhân, về sự khác biệt với "bầy đàn" làm phát sinh cảm giác cô đơn ở Nguyễn Trãi đã nhập ông vào thế kỷ chúng ta.

Căn phòng mấy chục mét vuông nhưng có đến mười lăm giường dành cho bệnh nhân. Cảm giác ban đầu không khí thật ngột ngạt.

Lúc nào tôi cũng thấy Lê Lựu đi một mình trên con đường của cuộc đời. Đấy là cảm giác luôn có ở trong tôi. Nhiều lúc, Lê Lựu được bao vây bởi đám đông của bạn đọc và bạn văn. Nhưng gương mặt ông, ánh mắt ông vẫn xa xôi ở một nơi chốn nào đó. Và khi đọc Thời Xa Vắng, tôi càng thấy hình ảnh ấy rõ hơn bao giờ hết.

Đã bước sang năm 2023 được mấy ngày rồi mà vẫn còn cảm giác bâng khuâng của thời khắc giao thừa giữa năm cũ sang năm mới. Âu đó cũng là lẽ thường tình khi tâm lý con người chưa quen với cái mới mẻ của thời gian trong vòng xoay vũ trụ.

Những câu thơ nhuốm màu cô đơn với cảm giác ngậm ngùi chua chát của tâm trạng như mặc cảm tội lỗi, như lén lút, hụt hẫng, như chán chường tuyệt vọng...

Đó là vào giữa năm 1999, lần đầu tiên tôi gặp Đặng Xuân Xuyến tại Nhà sách Bảo Thắng ở 276 phố Huế, Hà Nội. Cảm giác ban đầu, đập ngay vào mắt tôi: Cửa hàng bày biện rất khang trang, rất nhiều sách, nhiều chủng loại...

Tôi đã từng đọc và ngâm thơ của tác giả Nguyễn Quang Huỳnh. Thơ của anh luôn chan chứa một tình yêu tha thiết. Lời thơ đi vào trái tim và đọng lại. Tác phẩm Duyên quê cũng vậy. Nó đã cho tôi một cảm giác ngọt ngào của cái Duyên quê, của tình quê hương, tình Mẹ, tình con người…

Tôi đã từng đọc và ngâm thơ của tác giả Nguyễn Quang Huỳnh. Thơ của anh luôn chan chứa một tình yêu tha thiết. Lời thơ đi vào trái tim và đọng lại. Tác phẩm Duyên quê cũng vậy. Nó đã cho tôi một cảm giác ngọt ngào của cái Duyên quê, của tình quê hương, tình Mẹ, tình con người…
 

ĐƯỜNG DÀI, bài thơ mới nhất của Đặng Xuân Xuyến không dài nhưng đọc xong có cảm giác vừa đọc một chuyện tình buồn đẹp sau lúc hoàng hôn.

“Trong mắt ai” nhà thơ nhìn thấy mà lại “trong mắt ai”. Lòng thi sỹ cảm giác vẻ đẹp ấy là của trời, không phải của mình, có chút gì đấy như sự “ghen”, ghen với đời, bâng quơ ghen với ai, sự ghen đáng yêu của tuổi 50 tự biết mình, tiếc cho mình!