Tết Độc lập ngày ấy

Thứ ba - 16/09/2025 03:15

Báo & Đài PT-TH Đắk Lắk giới thiệu tản văn Tết Độc lập ngày ấy của Nguyễn Duy Xuân.

Podcast:

Xem văn bản:

Tết Độc lập ngày ấy

Chẳng biết tự bao giờ, ngày lễ Quốc khánh 2/9 được nhân dân ta gọi là Tết Độc lập. Từ hồi còn bé tí ti, tôi đã biết đến cái Tết độc đáo này rồi. Mà đã là Tết thì thiêng liêng và vui vẻ lắm.

Hồi chiến tranh rồi sau này cả thời bao cấp, có hai cái Tết hấp dẫn bọn trẻ nhất. Đó trước hết là Tết Nguyên đán, rồi sau nữa là Tết Độc lập. Đơn giản vì hai cái Tết ấy, cả nhà được ăn cơm có thịt. Tết Trung thu thì chỉ vui chơi với vài ba cái kẹo cứng cắn đến mẻ răng thôi.

Trước ngày 2/9 mấy bữa, loa truyền thanh trước ngõ nhà tôi đã vang lên thông báo của hợp tác xã nhắc nhở bà con chuẩn bị đón Tết. Nào là quét dọn, vệ sinh đường làng ngõ xóm, treo cờ, rồi mít tinh chào mừng Quốc khánh nhưng cái được mọi người ngóng đợi nhất là chuyện quà Tết: mấy lạng thịt, bao thuốc lá, gói trà.

Sáng sớm, hợp tác xã đã tổ chức mổ bò, xẻ thịt chia theo nhân khẩu. Xế trưa, đã thấy bố tôi xách một xâu thịt về nhà. Cả xóm bỗng nổi lên âm thanh quen thuộc, tiếng dao thớt chặt chặt băm băm vọng từ nhà nọ sang nhà kia rồi lan cả ra ngoài đường, tận con đê đầu làng. Nhưng thanh âm nghe nhuyễn nhất vẫn là nhát băm đều tay của bố tôi làm món bò viên chiên, món ăn mà chỉ mới ngửi thấy mùi thơm của nó từ xa thôi đã khiến tôi thèm rõ dãi.

Ngày Tết Độc lập, trẻ con thì hồ hởi lắm, vì gần như từ hồi Tết Nguyên đán tới giờ, chúng mới được ăn cơm có thịt. Tôi được mẹ giao nhiệm vụ hái lá kinh giới sau vườn để ăn kèm với món bò tái. Thịt bò tái kẹp rau kinh giới quẹt chẻo lạc thì đúng là “hết nước chấm”. Vị thơm, ngọt, béo quyện trong món ăn có thể sánh ngang mọi thứ cao lương mỹ vị trên đời. Lại nói về chẻo lạc. Thứ nước chấm ấy chế biến từ tương và lạc rang giã nhỏ, những đặc sản nổi tiếng của Nam Đàn quê tôi. Bữa cơm ngày Tết Độc lập giữa thời buổi chiến tranh bom đạn, chẳng mâm cao cỗ đầy gì, nhưng sao mà đầm ấm, nặng tình, nặng nghĩa. Cái tình cái nghĩa gia đình, đất nước, quê hương.

Trước ngày lễ vài hôm, con đê Tả Lam chạy dọc làng giăng đầy khẩu hiệu kẻ bằng nước vôi trên những chiếc nong phơi lúa chào mừng Quốc khánh và cổ vũ “mỗi người làm việc bằng hai vì miền Nam ruột thịt”.

Trên sườn núi Trét sát hữu ngạn sông Lam, nơi có con đường huyết mạch 15A đi qua, nổi bật dòng chữ “Quyết tâm đánh thắng giặc Mỹ xâm lược” đục vào sườn núi, đứng xa hàng cây số vẫn thấy rõ mồn một. Tụi phi công Mỹ chắc hẳn phải run tay lắm khi nhìn thấy câu khẩu hiệu này cho nên mới ấn nút tùm lum, làm bom rơi cả xuống bãi sông, vào xóm làng hại thường dân vô tội để rồi hoa mắt lọt vào lưới lửa phòng không của ta, những “Thần sấm”, “Con ma” hóa đuốc cháy rực trên bầu trời quê hương. Sườn núi phía bờ sông hứng chịu hàng ngàn quả bom suốt hai cuộc chiến tranh phá hoại, mãi mấy chục năm sau mới lành vết thương đau. Núi Trét một thời là biểu tượng kiên cường, bất khuất của đất quê hương trước mưa bom bão đạn của quân thù.

Bây giờ sau mấy chục năm nhớ lại Tết Độc lập của một thời vẫn thấy lòng ấm áp bởi tình người vượt lên nghèo khó, bom đạn chết chóc. Những cái Tết đậm tình quê hương xứ sở còn mãi trong miền ký ức của tuổi thơ tôi và bao bạn bè cùng trang lứa.

Nguyễn Duy Xuân

Tags: giới thiệu, độc lập, tản văn